If you're seeing this message, it means we're having trouble loading external resources on our website.

Jeżeli jesteś za filtrem sieci web, prosimy, upewnij się, że domeny *.kastatic.org i *.kasandbox.org są odblokowane.

Główna zawartość

Sztuka wenecka: wprowadzenie

Saint Mark's Square and the Doge's Palace seen from the water, Venice, photo: Steven Zucker (CC BY-NC-SA 2.0)

Wenecja - inny świat

Petrarch, the fourteenth-century Tuscan poet, called Venice a "mundus alter" or "another world," and the city of canals really is different from other Renaissance centers like Florence or Rome.
Wenecja jest położona na archipelagu wysp, połączonych mostami i kanałami, i aż do połowy XIX wieku łódź była jedynym środkiem transportu, jakim można było dotrzeć do miasta. W XV i XVI wieku Wenecję wiele razy dotykały zaraza i wojny, jak choćby ta z Liga Cambrai. But it also boasted a stable republican government led by a Doge (meaning "Duke" in the local dialect), wealth from trade, and a unique location as a gateway between Europe and Byzantium.

Styl wenecki

Giovanni Bellini, San Zaccaria Altarpiece, 1505, oil on wood transferred to canvas, 16 feet 5-1/2 inches x 7 feet 9 inches (San Zaccaria, Venice), photo: Steven Zucker (CC BY-NC-SA 2.0)
Malarstwo w dobie wczesnego i pełnego renesansu w Wenecji koncentrowało się wokół rodziny Bellinich: ojca Jacopo i jego synów, Giovanniego i Gentile oraz Andrea Mantegna, ich szwagra. W warsztacie Bellinich praktykował Giorgione, a nawet początkowo Tycjan.
Bellini wypracowali szczególny wenecki styl malowania, dla którego charakterystyczne są głębokie, intensywne kolory, nacisk na wzory i faktury i duże zainteresowanie światłem na obrazie.
Saint Mark's Basilica, Venice, begun 1063, Middle Byzantine
Wenecjanie znali perspektywę linearną i stosowali ją w swoich obrazach, a głębia zwykle sugerowana jest stopniowym blednięciem koloru i grą światła. Może inspirowały ich lśniące mozaiki i klimatyczne światło wielkiej katedry w San Marco ufundowanej w XI wieku? A może przyglądali się odbiciom miasta na wodzie?

Farba olejna

Weneckie powiązania handlowe i podróże nie pozostały bez wpływu na lokalne zwyczaje malarskie. Statki ze wschodu przywoziły luksusowe towary, egzotyczne barwniki, a dzięki statkom z Europy północnej weneccy malarze poznali nowe techniki malarstwa olejnego. Giovanni Bellini combined the two by the 1460’s-70’s. W ciągu kilku kolejnych dekad farby olejne stopniowo wypierały tempery, szybko schnące farby oparte na kurzym żółtku, dające płaską, nieprzezroczysta powierzchnię. (Botticelli’s Birth of Venus is one example of tempera paint, which you can learn more about here).
Giorgione, The Adoration of the Shepherds, 1505/1510, oil on panel, 35 3/4 x 43 1/2 inches / 90.8 x 110.5 cm (National Gallery of Art)
Żeby uzyskać głębokie odcienie, wenecjanie gruntowali deskę na gładko, a potem nanosili kolejne warstwy farby olejnej. Ponieważ olej wysychał wolno, kolory można było mieszać ze sobą, otrzymując subtelne odcienie. (See this effect in the rosy flush of the Venus of Urbino’s cheeks by Titian or in the blue-orange clouds in Giorgione’s Adoration of the Shepherds— above). Plus, when oil paint dries it stays somewhat translucent. Kolejne warstwy odbijają światło i powierzchnia obrazu zdaje się błyszczeć. Konserwatorzy sztuki odkryli, że Bellini, Giorgione i Tycjan dodawali zmielonego szkła do barwników, żeby jeszcze lepiej odbijały światło.

Weneckie malarstwo w XVI wieku

Paolo Veronese, The Dream of Saint Helena, c. 1570, oil on canvas, 197.5 x 115.6 cm (The National Gallery, London)
Over the next century Venetian painters pursued innovative compositional approaches, like asymmetry, and they introduced new subjects, such as landscapes and female nudes. Coraz powszechniejsze wykorzystanie miękkiego płótna w miejsce drewnianych płyt skłaniało do używania luźniejszych pędzli. Malarze eksperymentowali także z oddawaniem faktury na obrazie, nakładając cieńsze lub grubsze warstwy farby.
In the Late Renaissance Titian’s mastery was rivaled by Tintoretto and Veronese. Każdy z nich próbował podważyć talent pozostałych, malując dynamiczne, pełne zmysłowości tematy dla miejscowych kościołów i mecenasów spoza Wenecji. (Phillip II of Spain was particularly enamored with Titian’s mythological nudes.) The trio transformed saintly stories into relatable human drama (Veronese’s The Dream of St. Helena), captured the wit and wealth of portrait subjects (Titian’s Portrait of a Man), and interpreted nature through mythological tales (Tintoretto’s The Origin of the Milky Way).
Essay by Dr. Heather A. Horton
Dodatkowe źródła (w języku angielskim):

Chcesz dołączyć do dyskusji?

Na razie brak głosów w dyskusji
Rozumiesz angielski? Kliknij tutaj, aby zobaczyć więcej dyskusji na angielskiej wersji strony Khan Academy.